Kana­dyj­ski wywiad zauwa­żył pró­by naru­sze­nia zabez­pie­czeń w insty­tu­cjach, pro­wa­dzą­cych bada­nia zwią­za­ne z COVID-19. W ubie­głym tygo­dniu kana­dyj­skie agen­cje wywia­du ostrze­gły przed taki­mi działaniami.
„Nasze agen­cje bez­pie­czeń­stwa wyko­nu­ją zna­ko­mi­tą pra­cę, wska­zu­jąc na zagro­że­nia i podej­mu­jąc dzia­ła­nia ogra­ni­cza­ją­ce ryzy­ka. Będzie­my zawsze je wspie­rać i korzy­stać z ich zale­ceń. Zro­bi­my wszyst­ko, by ochro­nić Kana­dyj­czy­ków przed prze­stęp­czy­mi pod­mio­ta­mi, czy będą zagra­nicz­ne czy kra­jo­we” — oświad­czył w czwar­tek pre­mier Kana­dy Justin Tru­de­au, odno­sząc się do infor­ma­cji o zagrożeniach.

Scott Jones, szef Cen­trum Cyber­bez­pie­czeń­stwa, któ­re dzia­ła w ramach Com­mu­ni­ca­tions Secu­ri­ty Esta­bli­sh­ment (CSE to kana­dyj­ski wywiad elek­tro­nicz­ny), powie­dział w śro­dę pod­czas posie­dze­nia komi­sji Izby Gmin ds. prze­my­słu, nauki i tech­no­lo­gii, że CSE zauwa­ży­ło pro­ble­my w orga­ni­za­cjach pro­wa­dzą­cych bada­nia zwią­za­ne z COVID-19, któ­re poma­ga­ło opa­no­wać i usta­la „czy było to prze­stęp­cze, czy też nie, skąd pocho­dzi­ło, kto to robił, czy było to sku­tecz­ne czy nie”.

„Kie­dy docho­dzi do naru­sze­nia bez­pie­czeń­stwa, naszym pierw­szym dzia­ła­niem jest ogra­ni­cze­nie szkód, bez roz­wa­ża­nia, kto jest spraw­cą takie­go dzia­ła­nia(…) Zawsze zakła­da­my, że jest to naj­bar­dziej zaawan­so­wa­ny tech­nicz­nie pod­miot” — wyja­śniał Jones w odpo­wie­dzi na pyta­nia parlamentarzystów.

Tydzień temu kana­dyj­skie agen­cje wywia­du, Cana­dian Secu­ri­ty Intel­li­gen­ce Servi­ce (CSIS) i CSE wyda­ły wspól­ny komu­ni­kat, w któ­rym ostrze­gły, że wyni­ki pra­cy kana­dyj­skich naukow­ców są celem finan­so­wa­nych przez obce rzą­dy dzia­łań szpie­gow­skich. Żaden kon­kret­ny rząd czy pod­miot nie został jed­nak wymieniony.

Rów­nież w ubie­głym tygo­dniu w Sta­nach Zjed­no­czo­nych FBI i Cyber­se­cu­ri­ty Infra­struc­tu­re Secu­ri­ty Agen­cy oskar­ży­ły Chi­ny o finan­so­wa­nie prze­stęp­czych dzia­łań, mają­cych na celu kra­dzież rezul­ta­tów badań nauko­wych doty­czą­cych COVID-19, pro­wa­dzo­nych w USA i kra­jach sojusz­ni­czych. Publicz­ne i pry­wat­ne insty­tu­ty zosta­ły ostrze­żo­ne przed nasi­lo­ny­mi cyberatakami.

Rząd Tru­de­au był już wie­lo­krot­nie w cza­sie pan­de­mii kry­ty­ko­wa­ny przez opo­zy­cję za brak zde­cy­do­wa­nych dzia­łań wobec Chin. Tru­de­au wie­lo­krot­nie przy­po­mi­nał nato­miast, że rząd dzia­ła tak, by zapew­nić bez­pie­czeń­stwo Kanadyjczyków.

Jed­nym z naj­trud­niej­szych wyzwań dla Otta­wy jest spra­wa Micha­ela Spa­vo­ra i Micha­ela Kovri­ga, dwóch Kana­dyj­czy­ków aresz­to­wa­nych w grud­niu 2018 r. w Chi­nach w reak­cji na zatrzy­ma­nie w Kana­dzie, na proś­bę USA doma­ga­ją­cych się jej eks­tra­dy­cji, wice­pre­zes Huawei Meng Wan­zhou. Meng do cza­su zakoń­cze­nia pro­ce­su eks­tra­dy­cyj­ne­go prze­by­wa w swo­jej rezy­den­cji w Van­co­uver, Spa­vor i Kovrig są prze­trzy­my­wa­ni w aresz­cie, bez dostę­pu do kana­dyj­skich urzęd­ni­ków kon­su­lar­nych. Amba­sa­dor Chin w Kana­dzie Cong Peiwu powie­dział w nie­dzie­lę w tele­wi­zji Glo­bal News, że „naj­więk­szym pro­ble­mem” w bila­te­ral­nych rela­cjach mię­dzy Chi­na­mi a Kana­dą jest „nadal przy­pa­dek Meng Wanzhou”.

„Przed­sta­wi­cie­le chiń­skich władz wie­lo­krot­nie łączy­li obie spra­wy od począt­ku. Kana­da ma nie­za­leż­ny sys­tem sądow­ni­czy, funk­cjo­nu­ją­cy poza wpły­wa­mi czy też naci­ska­mi poli­ty­ków. To jed­na z rze­czy, któ­re są bar­dzo cen­ne dla Kana­dyj­czy­ków w naszym sys­te­mie: by był sil­ny, by zapew­niał podział wła­dzy w naszej demo­kra­cji. Chi­ny dzia­ła­ją nie­zu­peł­nie w ten sam spo­sób i wyda­ją się nie rozu­mieć, że nasz sys­tem wymia­ru spra­wie­dli­wo­ści jest nie­za­leż­ny od poli­ty­ki” — sko­men­to­wał Tru­de­au, pod­kre­śla­jąc, że Kana­da nadal będzie z takie­go wła­śnie sta­no­wi­ska wystę­po­wać, bro­niąc Spa­vo­ra i Kovriga.

W ostat­nich tygo­dniach widać zmia­nę w sta­no­wi­sku rzą­du Kana­dy. W dru­giej poło­wie kwiet­nia Tru­de­au powie­dział, że nale­ży doma­gać się od Peki­nu wyja­śnień, w ubie­głym tygo­dniu powtó­rzył to sta­no­wi­sko. Tru­de­au rów­nież publicz­nie podzię­ko­wał za pomoc Taj­wa­no­wi, nie­uzna­wa­ne­mu przez Chi­ny za odręb­ny kraj. Według opu­bli­ko­wa­ne­go kil­ka dni temu son­da­żu Angus Reid, 85 proc. Kana­dyj­czy­ków uwa­ża, że chiń­ski rząd jest nieuczciwy.

z Toron­to Anna Lach(PAP)

lach/ mal/