Onta­ryj­ski sąd naj­wyż­szy ma zde­cy­do­wać w tym mie­sią­cu, jaki wpływ na wymiar kary w przy­pad­ku osób ciem­no­skó­rych powi­nien mieć rasizm sys­te­mo­wy. W tym wypad­ku cho­dzi o ape­la­cję zło­żo­ną przez pro­ku­ra­tu­rę od wyro­ku ska­zu­ją­ce­go 26-let­nie­go Kevi­na Mor­ri­sa z Toron­to na 15 mie­się­cy pozba­wie­nia wol­no­ści za nosze­nie nała­do­wa­nej broni.

Mor­ris usły­szał wyrok w zeszłym roku. Jest ska­za­ny po raz pierw­szy. Sąd pomniej­szył mu wyrok o 3 mie­sią­ce z uwa­gi na oko­licz­no­ści aresz­to­wa­nia z naru­sze­niem prze­pi­sów kon­sty­tu­cyj­nych. Sędzia ogła­sza­jąc swo­ją decy­zję wziął pod uwa­gę rasizm sys­te­mo­wy, któ­re­go miał doświad­czać dora­sta­ją­cy w Toron­to ska­za­ny. “Struk­tu­ry spo­łecz­ne i prze­ko­na­nia spo­łecz­ne, któ­re wywo­dzą się z cza­sów kolo­nia­li­zmu i nie­wol­nic­twa, są bar­dzo trwa­łe. Musi­my pamię­tać o daw­nych nie­spra­wie­dli­wo­ściach i teraz postę­po­wać spra­wie­dli­wie”, napi­sał sędzia Shaun Nakatsuru.

Pro­ku­ra­tor wnio­sko­wał o 4‑letni wyrok. Przy­ta­czał argu­men­ty o tym, że nie­le­gal­ne posia­da­nie bro­ni nie­sie ze sobą “kosz­ty ludz­kie”. Adwo­kat doma­gał się kary 10 mie­się­cy pozba­wie­nia wol­no­ści. Sędzia wziął pod uwa­gę dwa rapor­ty eks­per­tów przed­sta­wo­ine przez obro­nę i stwier­dził, że nie może się suge­ro­wać stra­chem spo­łecz­nym. “W naszym sys­te­mie nie cho­dzi tyl­ko o sądze­nie prze­stęp­stwa. Trze­ba też mieć wzgląd na przestępcę”.

Mor­ris był wycho­wy­wa­ny tyl­ko przez mat­kę w dziel­ni­cy, w któ­rej czę­sto docho­dzi do aktów prze­mo­cy i prze­stęp­czość jest wyso­ka. Męż­czy­zna, będąc nasto­lat­kiem, był dwa razy dźgnię­ty nożem. Nie skoń­czył szko­ły śred­niej. Mówił też, że boi się iść do pra­cy, bo musiał­by prze­jeż­dżać przez rywa­li­zu­ją­ce ze sobą dziel­ni­ce. W 2013 roku, gdy został ugo­dzo­ny nożem i tra­fił do szpi­ta­la w sta­nie kry­tycz­nym, zdia­gno­zo­wa­no u nie­go zespół stre­su poura­zo­we­go i paranoję.

Obec­nie sądy są zobo­wią­za­ne do uwzględ­nia­nia fak­tu pocho­dze­nia ska­za­ne­go z lud­no­ści rdzen­nej. Jeśli Mor­ris wygra, rów­nież w przy­pad­ku osób ciem­no­skó­rych sąd będzie musiał oce­niać wpływ rasy i kul­tu­ry. W tym celu doko­ny­wa­na jest oce­na przez wykwa­li­fi­ko­wa­nych eks­per­tów, któ­rzy pró­bu­ją wyja­śnić, jaki wpływ na poste­po­wa­nie ska­za­ne­go mia­ło doświad­cze­nie rasi­zmu systemowego.

Tego rodza­ju raport przed­sta­wi­ła obro­na Mor­ri­sa. Raport mówił o barie­rach w edu­ka­cji, zatrud­nie­niu i dostę­pie do usług spo­łecz­nych, któ­re napo­ty­ka­ją oso­by ciem­no­skó­re. Według rapor­tu Onta­rio Asso­cia­tion of Children’s Aid Socie­ties z 2016 roku dzie­ci ciem­no­skó­re sta­no­wią 8,5 proc. popu­la­cji w Toron­to, a jed­no­cze­śnie 40 proc. dzie­ci obję­tych opie­ką. Do tego praw­do­po­do­bień­stwo, że ciem­no­skó­ry uczeń będzie zawie­szo­ny lub wyrzu­co­ny ze szko­ły, jest dwa razy więk­sze niż w przy­pad­ku uczniów rasy białej.