Parlamentarzyści rozważają dwa projekty ustaw mających na celu wyciągnięcie ludzi z ubóstwa poprzez program dochodu podstawowego, ale niektórzy obawiają się, że tego typu system może skutkować wyższymi podatkami dla Kanadyjczyków, którzy już teraz borykają się z problemami finansowymi.

Senator Kim Pate i posłanka NDP Leah Gazan przedstawiły projekty ustaw S-233 i C-223, odpowiednio, w celu stworzenia pierwszych krajowych ram zapewniających wszystkim osobom powyżej 17 roku życia w całej Kanadzie, w tym pracownikom tymczasowym, stałym rezydentom i osobom ubiegającym się o status uchodźcy, gwarantowany dochód podstawowy. Projekty zawierają tę samą propozycję.

Pate powiedziała, że stworzyły dwa projekty ustaw z tym samym tekstem, aby zwiększyć szanse na uchwalenie co najmniej jednej z nich przez Senat lub Izbę Gmin.
W Senacie projekt ustawy S-233 przeszedł drugie czytanie i jest w trakcie rozpatrywania. Posłowie debatowali nad ustawą C-223 w Izbie Gmin w tym tygodniu.

Według Coalition Canada dochód podstawowy to bezwarunkowa płatność,  zapewniająca każdemu możliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb i godnego życia niezależnie od statusu zawodowego” – czytamy na stronie internetowej grupy.

Istnieją różne rodzaje programów dochodu podstawowego.

Jedno z podejść, zwane uniwersalnym dochodem podstawowym, daje stałą kwotę każdemu, co miesiąc, niezależnie od dochodów, powiedział Jim Dunn, profesor na Uniwersytecie McMaster w Hamilton w Ontario

W tym przypadku nawet ci, którzy  są milionerami, mogą otrzymać taką samą kwotę pieniędzy miesięcznie, jak mieszkańcy z klasy średniej lub o niższych dochodach, a ludzie nie muszą się o to ubiegać.

Innym rodzajem programu dochodu podstawowego jest ujemny podatek dochodowy, który jest bardziej skomplikowany w administrowaniu niż uniwersalny dochód podstawowy. Przykładem jest projekt pilotażowy dochodu podstawowego w Ontario.

“Zasadniczo ustalają próg dochodów, który każdy będzie spełniał, i niezależnie od tego, ile zarabiasz  lub otrzymujesz z pomocy społecznej, uzupełniają go, aby osiągnąć tę kwotę” – powiedział Jim Dunn, profesor zdrowia, starzenia się i społeczeństwa na Uniwersytecie McMaster w Hamilton, który  prowadził ocenę pilotażowego dochodu podstawowego w Ontario, który został anulowany przed jego ukończeniem.

Aby się zakwalifikować, uczestnicy muszą znajdować się poniżej progu, który w przypadku pilotażu w Ontario wynosił 16 989 dol. rocznie dla osoby fizycznej.

W obu przypadkach rząd zapewniłby pieniądze, a obserwatorzy spodziewają się, że pracownicy płaciliby wyższe podatki, ponieważ zarabialiby więcej.

Jego zdaniem pracownicy o niższych dochodach i osoby bezrobotne lub niedostatecznie zatrudnione nie tylko nie będą już zależni od pomocy społecznej, ale także będą zachęcani do pracy w większej liczbie godzin, a tym samym do zarabiania większych pieniędzy.

Ci, którzy otrzymują pomoc społeczną, mają mniejszą motywację, aby to robić, ponieważ mogą utracić swoje świadczenia, jeśli przekroczą rządowy limit zarobków.

Dodał, że posiadanie wystarczających dochodów może pomóc ludziom rozwiązać inne problemy w ich życiu. “Są przykłady ludzi, którzy porzucają złe relacje… ponieważ mają teraz zabezpieczenie finansowe, aby to zrobić” – powiedział.

Franco Terrazzano, dyrektor federalny Kanadyjskiej Federacji Podatników, twierdzi jednak, że program dochodu podstawowego doprowadziłby do podwyżek podatków i byłby katastrofalny dla kanadyjskiej gospodarki.

Obawia się, że jeśli jeśli rząd zapłaci ludziom za to, że nie pracują, mniej osób będzie pracować”.

Na podstawie pilotażowego projektu dochodu podstawowego w Ontario parlamentarny urzędnik ds. budżetu oszacował, że podstawowy koszt brutto gwarantowanego  dochodu podstawowego w skali kraju od listopada 2020 r. do marca 2021 r. wyniesie od 30,5 mld do 71,4 mld dol.