Oszu­ści pró­bu­ją wyko­rzy­stać pan­de­mię i bio­rą na cel oso­by naj­bar­dziej poszko­do­wa­ne pod­czas trwa­ją­ce­go kry­zy­su. Wyko­rzy­stu­ją to, że Kana­dyj­czy­cy ocze­ku­ją na wypła­ty zasił­ków rzą­do­wych, są wraż­li­wi na cier­pie­nie innych, a tak­że w despe­ra­cji mogą być bar­dziej skłon­ni do zain­te­re­so­wa­nia się nie­kon­wen­cjo­nal­ny­mi terapiami.

Agen­cja podat­ko­wa wyda­ła już ostrze­że­nie przed oszu­sta­mi wysy­ła­ją­cy­mi sms‑y o Cana­da Emer­gen­cy Respon­se Bene­fit. Cana­da Anti-Fraud Cen­tre (CAFC) otrzy­ma­ło tysią­ce zgło­szeń o kra­dzie­żach pie­nię­dzy i danych oso­bo­wych. Orga­ni­za­cje bro­nią­ce senio­rów uwa­ża­ją, że licz­ba poszko­do­wa­nych jest znacz­nie większa.

Lau­ra Tam­blyn-Watts z CanA­ge — Natio­nal Seniors’ Advo­ca­cy Orga­ni­za­tion — mówi, że 92 proc. senio­rów miesz­ka w domach, a nie w ośrod­kach opie­ki. Jeden na pię­ciu senio­rów doświad­cza jakiejś for­my wyko­rzy­sty­wa­nia, rów­nież wyko­rzy­sty­wa­nia przez oszu­stów finan­so­wych. Już przed pan­de­mią war­tość nad­użyć finan­so­wych sza­co­wa­no na miliar­dy dola­rów. Tam­blyn-Watts pod­kre­śla, że senior, któ­ry raz padł ofia­rą oszu­stów, z dużym praw­do­po­do­bień­stwem będzie naga­by­wa­ny zno­wu, bo jego dane zosta­ną sprze­da­ne innym przestępcom.

reklama

W Onta­rio pod nume­rem 211 dzia­ła info­li­nia Elder Abu­se Pre­ven­tion Ontario.

Cana­dian Anti-Fraud Cen­tre w 2019 roku ode­bra­ło 58 003 zgło­sze­nia. 22 919 ofiar stra­ci­ło ponad 133 milio­ny dola­rów. Tyl­ko w zeszłym mie­sią­cu zgło­szeń było 6566, a ofiar 2317. Stra­ty w mar­cu to 8,3 milio­na dola­rów. Po 6 mar­ca 500 zgło­szeń doty­czy­ło COVID-19. 90 osób stra­ci­ło pie­nią­dze lub padło ofia­ra kra­dzie­ży danych osobowych.

CAFC poda­je listę naj­czę­ściej powta­rza­ją­cych się oszustw zwią­za­nych z COVID-19.

  1. Ofer­ty dar­mo­wych mase­czek lub sprze­da­ży mase­czek. W przy­pad­ku dar­mo­wych mase­czek ofia­ra musi jedy­nie zapła­cić za prze­sył­kę — czy­li musi podać numer kar­ty kre­dy­to­wej. Jeśli cho­dzi o sprze­daż mase­czek, to ofia­ry mówią, że pie­nią­dze z kar­ty ścią­ga­ne są od razu, a pro­duk­ty nie przy­cho­dzą. Gdy ofia­ra chce ponow­nie otwo­rzyć stro­nę inter­ne­to­wą, za pośred­nic­twem któ­rej doko­na­ła “zaku­pu”, oka­zu­je się, że stro­na nie ist­nie­je. Przed­mio­tem fał­szy­wej sprze­da­ży mogą być też testy na koro­na­wi­ru­sa albo “cudow­ny olej” chro­nią­cy przed COVID-19. Infor­ma­cja o “ole­ju” roz­sy­ła­na jest mailem z linkiem.
  2. Phi­shing. Tutaj oszu­ści sto­su­ją całą gamę chwy­tów. Zda­rza­ją się maile z lin­ka­mi niby do wnio­sków o Employ­ment Insu­ran­ce z proś­ba o potwier­dze­nie infor­ma­cji. Inne pocho­dzą od Public Health Agen­cy of Cana­da i zawie­ra­ją aktu­ali­za­cję danych o COVID-19 oraz pole­ce­nie otwar­cia załą­czo­ne­go lin­ku. Po klik­nię­ciu insta­lo­wa­ne jest zło­śli­we opro­gra­mo­wa­nie lub poja­wia się pyta­nie o dane oso­bo­we. Kolej­ny sce­na­riusz to maile z Pre­si­den­t’s Cho­ice i obiet­ni­cą 20 000 punk­tów opti­mum. Aby je otrzy­mać, ofia­ra musi akty­wo­wać link i podać dane oso­bo­we. Zda­rza­ją się też maile z lin­kiem, któ­ry ma spo­wo­do­wać wypła­tę zasił­ków rządowych.
  3. Orga­ni­za­cje cha­ry­ta­tyw­ne. CAFC otrzy­ma­ło na przy­kład zgło­sze­nie o oszu­stach wysy­ła­ją­cych maile jako WHO z proś­ba o daro­wi­zny na wal­kę z COVID-19.
  4. Fał­szy­we ankie­ty. Zda­rza­ją się maile wyglą­da­ją­ce jak z Shop­pers Drug Mart, w któ­rych oszu­ści piszą, że odbior­ca został zakwa­li­fi­ko­wa­ny do sko­rzy­sta­nia ze spe­cjal­nej ofer­ty, jeśli wypeł­ni krót­ką 30-sekun­do­wą ankie­tę. Ma to ponoć pomóc “prze­żyć COVID-19”. W mailu znaj­du­je się link do ankie­ty, a po klik­nię­ciu praw­do­po­dob­nie ofia­ra pro­szo­na jest o poda­nie danych oso­bo­wych i zapła­ce­nie za dostawę.
  5. Wymu­sze­nia. Jed­no ze zgło­szeń do CAFC doty­czy­ło oso­by, do któ­rej zadzwo­ni­li oszu­ści twier­dząc, że prze­chwy­co­no pacz­kę zawie­ra­ją­cą leki na COVID-19 adre­so­wa­ną do Chin, a nada­ną przez ofia­rę. Następ­nie oszu­ści infor­mo­wa­li, że takie czyn­no­ści są nie­le­gal­ne i żeby nie mieć kło­po­tów z pra­wem, ofia­ra musi wysłać pie­nią­dze. Innym razem oszu­ści dzwo­ni­li do ofia­ry mówiąc, że ma pozy­tyw­ny wynik na obec­ność koro­na­wi­ru­sa i musi podać dane osobowe.
  6. Ofer­ta pra­cy. Ofia­ry dosta­ją zawia­do­mie­nie, że roz­mo­wa kwa­li­fi­ka­cyj­na odbę­dzie się za pośred­nic­twem inter­ne­tu. Pra­ca ma pole­gać na obsłu­dze płat­no­ści, a wyna­gro­dze­nie będzie obli­cza­ne jako odse­tek od obsłu­gi­wa­nych kwot. Oso­ba zatrud­nia­na musi podać swo­je dane oso­bo­we i dane ban­ko­we, by roz­po­cząć pra­cę. Jed­na z ofiar dosta­wa­ła pie­nią­dze bez­po­śred­nio na swo­je kon­to i zwra­ca­ła je w bitcoinach.
  7. Sytu­acja awa­ryj­na. Czy­li koro­na­wi­ru­so­wy wariant meto­dy “na wnu­ka”. Ofia­ra na przy­kład dosta­je maile od przy­ja­cie­la z proś­bą o pie­nią­dze na lecze­nie COVID-19.

CAFC przy­po­mi­na, by być szcze­gól­nie wyczu­lo­nym na wszel­kie pró­by kon­tak­tu, któ­rych w żaden spo­sób nie ini­cjo­wa­li­śmy, pamię­ta­jąc, że oszu­ści pod­szy­wa­ją się pod agen­cje rzą­do­we i służ­bę zdro­wia. Czer­wo­ne świa­tło powin­no nam się zapa­lać, gdy ktoś żąda pod­ję­cia natych­mia­sto­we­go dzia­ła­nia, wpła­ty, ofe­ru­je pora­dy medycz­ne, zapo­mo­gi lub pomoc rzą­do­wą. Nigdy nie nale­ży otwie­rać podej­rza­nych załącz­ni­ków ani kli­kać na nie­zna­ne lin­ki. Tak samo nie wol­no poda­wać danych oso­bo­wych i ban­ko­wych. Jeśli nadaw­ca maila albo roz­mów­ca poda­je się za orga­ni­za­cję cha­ry­ta­tyw­ną, nale­ży zwe­ry­fi­ko­wać, czy taka rze­czy­wi­ście istnieje.

Oszu­stwa moż­na zgła­szać pod nume­rem 1–888-495‑8501, od ponie­dział­ku do piąt­ku w godzi­nach od 10 rano do 4:45 po południu.