Wpro­wa­dze­nie sta­nu epi­de­mii pozwa­la na sze­reg ogra­ni­czeń, m.in.: wpro­wa­dze­nie zaka­zu opusz­cza­nia okre­ślo­nych obsza­rów, naka­zu prze­by­wa­nia w innych, zamy­ka­nia insty­tu­cji i zakła­dów pra­cy, regla­men­to­wa­nia pew­nych towa­rów, kie­ro­wa­nie do pra­cy w zwal­cza­niu epi­de­mii, udo­stęp­nie­nie loka­li, przej­mo­wa­nie pojaz­dów, pod­da­nie się obo­wiąz­ko­wi badań.
Pre­mier Mate­usz Mora­wiec­ki poin­for­mo­wał w pią­tek o wpro­wa­dze­niu sta­nu epi­de­mii. Jak zazna­czył, stan wpro­wa­dza­ny jest m.in. po to, żeby zapo­bie­gać roz­prze­strze­nia­niu się epi­de­mii oraz wdro­żyć zasa­dy doty­czą­ce m.in. kwarantanny.

Ogło­sze­nie sta­nu zagro­że­nia epi­de­micz­ne­go lub sta­nu epi­de­mii pozwa­la Radzie Mini­strów okre­ślić roz­po­rzą­dze­niem zagro­żo­ny obszar oraz kil­ka rodza­jów stref. Mogą być to tzw. stre­fy zero — zde­fi­nio­wa­ne jako obsza­ry, na któ­rych wystą­pi­ły sta­ny epi­de­mii, bez­po­śred­nio wokół ogni­ska wiru­sa. Pod­le­ga­ją one zaka­zom, naka­zom oraz środ­kom kon­tro­li. Wła­dze mogą zaka­zać cho­rym lub podej­rza­nym o zacho­ro­wa­nie opusz­cza­nia stref zero.

Wokół stre­fy zero może roz­cią­gać się stre­fa bufo­ro­wa. To obszar pod­le­ga­ją­cy takim ogra­ni­cze­niom jak zakaz prze­miesz­cza­nia się ludzi. Rząd może też okre­ślić inne stre­fy — np. zagro­że­nia, gdzie moż­li­we jest ryzy­ko wystą­pie­nia sta­nu epi­de­mii; zagro­żo­ne­go obsza­ru — jed­nej lub kil­ku jed­no­stek podzia­łu tery­to­rial­ne­go kra­ju oraz miej­sca kwa­ran­tan­ny — odręb­nych obiek­tów budow­la­nych prze­zna­czo­nych do cza­so­we­go poby­tu osób cho­rych lub podej­rza­nych o zacho­ro­wa­nie, w któ­rych prze­cho­dzą kwarantannę.

Stan epi­de­mii pozwa­la m.in. na wpro­wa­dze­nie cza­so­we­go ogra­ni­cze­nia okre­ślo­ne­go spo­so­bu prze­miesz­cza­nia się, oraz funk­cjo­no­wa­nia insty­tu­cji lub zakła­dów pra­cy. Zgod­nie z usta­wą moż­na naka­zać udo­stęp­nie­nie nie­ru­cho­mo­ści, loka­li, czy tere­nów i dostar­cze­nia pojaz­dów do dzia­łań przeciwepidemicznych.

Reklama

Wpro­wa­dze­nie sta­nu zagro­że­nia epi­de­micz­ne­go i sta­nu epi­de­mii pozwa­la też na wpro­wa­dze­nie cza­so­wej regla­men­ta­cji zaopa­trze­nia w okre­ślo­ne­go rodza­ju arty­ku­ły, obo­wiąz­ku pod­da­nia się bada­niom lekar­skim oraz sto­so­wa­niu innych środ­ków pro­fi­lak­tycz­nych i zabie­gów przez oso­by cho­re i podej­rza­ne o zacho­ro­wa­nie, w tym obo­wiąz­ko­wą kwa­ran­tan­nę i zakaz opusz­cza­nia jej obszaru.

Na obsza­rze, na któ­rym ogło­szo­no stan zagro­że­nia epi­de­micz­ne­go lub stan epi­de­mii nie sto­su­je się prze­pi­sów o zamó­wie­niach publicz­nych w przy­pad­ku zamó­wień na usłu­gi, dosta­wy lub robo­ty budow­la­ne pro­wa­dzo­ne w związ­ku z zapo­bie­ga­niem epidemii.

W przy­pad­ku bra­ku pro­duk­tów lecz­ni­czych, wyro­bów medycz­nych, czy innych środ­ków nie­zbęd­nych dla pacjen­ta mini­ster zdro­wia może pole­cić ich wyda­nie z Agen­cji Rezerw Mate­ria­ło­wych, zaś agen­cja ma obo­wią­zek jak naj­szyb­ciej uzu­peł­nić zapasy.

Gdy uzu­peł­nie­nie zapa­sów nie jest moż­li­we w ter­mi­nie pozwa­la­ją­cym na sku­tecz­ne prze­ciw­dzia­ła­nie epi­de­mii, mini­ster zdro­wia może zarzą­dzić prze­ję­cie danych pro­duk­tów czy sprzę­tu na rzecz Skar­bu Państwa.

Jak zazna­czo­no, pro­duk­ty lecz­ni­cze, środ­ki spo­żyw­cze spe­cjal­ne­go prze­zna­cze­nia, wyro­by medycz­ne oraz środ­ki ochro­ny oso­bi­stej, któ­re zosta­ły udo­stęp­nio­ne z rezerw stra­te­gicz­nych przez Agen­cję Rezerw Mate­ria­ło­wych, są dys­try­bu­owa­ne do pod­mio­tów pro­wa­dzą­cych szpi­ta­le, inspek­to­ra­tów sani­tar­nych, aptek lub punk­tów aptecznych.

Po wpro­wa­dze­niu sta­nu epi­de­mii pra­cow­ni­cy pod­mio­tów lecz­ni­czych i oso­by wyko­nu­ją­ce zawo­dy medycz­ne mogą być skie­ro­wa­ni do pra­cy przy zwal­cza­niu epi­de­mii. Obo­wiąz­ko­wi takie­mu — jeśli nie­sie on ryzy­ko zaka­że­nia — nie pod­le­ga­ją oso­by do 18. roku życia lub powy­żej 60 r.ż., a tak­że kobie­ty w cią­ży lub oso­by wycho­wu­ją­ce dzie­ci w wie­ku do 18 lat, w tym oso­by wycho­wu­ją­ce dzie­ci samot­nie oraz oso­by, u któ­rych orze­czo­no czę­ścio­wą lub cał­ko­wi­tą nie­zdol­ność do pra­cy, a tak­że inwa­li­dzi i oso­by z orze­czo­ny­mi cho­ro­ba­mi przewlekłymi.

Decy­zja o skie­ro­wa­niu do pra­cy przy zwal­cza­niu epi­de­mii stwa­rza obo­wią­zek pra­cy do 3 mie­się­cy. “Oso­bie skie­ro­wa­nej do pra­cy przy zwal­cza­niu epi­de­mii dotych­cza­so­wy pra­co­daw­ca jest obo­wią­za­ny udzie­lić urlo­pu bez­płat­ne­go na czas okre­ślo­ny w decy­zji” — zaznaczono.

Oso­bie skie­ro­wa­nej do takiej pra­cy przy­słu­gu­je wyna­gro­dze­nie zasad­ni­cze nie niż­sze niż 150 proc. prze­cięt­ne­go wyna­gro­dze­nia zasad­ni­cze­go prze­wi­dzia­ne­go na danym sta­no­wi­sku pra­cy w zakła­dzie wska­za­nym w decy­zji. Wyna­gro­dze­nie nie może być niż­sze niż to, któ­re skie­ro­wa­ny do pra­cy przy zwal­cza­niu epi­de­mii otrzy­mał w mie­sią­cu poprze­dza­ją­cym mie­siąc skie­ro­wa­nia do pracy.

Oso­bie skie­ro­wa­nej do pra­cy przy­słu­gu­je zwrot kosz­tów prze­jaz­du, zakwa­te­ro­wa­nia i wyży­wie­nia, chy­ba że zosta­ły one zapew­nio­ne przez pra­co­daw­cę w miej­scu wyko­ny­wa­nia pracy.

Przez czas trwa­nia pra­cy przy zwal­cza­niu epi­de­mii dotych­cza­so­wy pra­co­daw­ca nie może roz­wią­zać sto­sun­ku pra­cy. Nie może rów­nież doko­nać wypo­wie­dze­nia umo­wy o pra­cę, chy­ba że ist­nie­je pod­sta­wa do jej roz­wią­za­nia bez wypo­wie­dze­nia z winy pra­cow­ni­ka, albo w przy­pad­ku zmia­ny lub uchy­le­nia decy­zji. (PAP)

Autor: Mar­cin Chomiuk

mchom/ robs/