Komi­sja Euro­pej­ska w pią­tek wyda­ła pozy­tyw­ną opi­nię w spra­wie przy­zna­nia Ukra­inie i Moł­da­wii sta­tu­su państw kan­dy­du­ją­cych do Unii Euro­pej­skiej. W przy­pad­ku Gru­zji sze­fo­wa KE Ursu­la von der Ley­en poin­for­mo­wa­ła, że zasłu­gu­je ona na euro­pej­ską per­spek­ty­wę, ale na sta­tus kan­dy­da­ta do UE jest dla niej za wcześnie.

Sta­tus kan­dy­da­ta to pierw­szy krok na dro­dze do przy­stą­pie­nia kra­ju do UE. Osta­tecz­ną decy­zję w tej spra­wie podej­mą pań­stwa człon­kow­skie. KE przy­ję­ła reko­men­da­cje w spra­wie Ukra­iny i Moł­da­wii na pod­sta­wie tzw. kry­te­riów kopen­ha­skich i madryc­kich. Okre­śla­ją one warun­ki poli­tycz­ne i gospo­dar­cze akce­sji, a tak­że zdol­ność do funk­cjo­no­wa­nia na unij­nym, kon­ku­ren­cyj­nym ryn­ku wewnętrz­nym. Były to punk­ty odnie­sie­nia dla kra­jów przy­stę­pu­ją­cych w prze­szło­ści do UE.

Von der Ley­en poin­for­mo­wa­ła na kon­fe­ren­cji pra­so­wej w Bruk­se­li, że Komi­sja zale­ca Radzie (pań­stwom człon­kow­skim), aby Ukra­inie nada­no per­spek­ty­wę euro­pej­ską oraz przy­zna­no sta­tus kan­dy­da­ta z zało­że­niem, że kraj ten prze­pro­wa­dzi sze­reg dal­szych, waż­nych reform.

“W opi­nii Komi­sji Ukra­ina wyraź­nie poka­za­ła aspi­ra­cje i zaan­ga­żo­wa­nie w prze­strze­ga­nie euro­pej­skich war­to­ści i stan­dar­dów. Ukra­ina już przed woj­ną wyru­szy­ła w dro­gę do Unii Euro­pej­skiej, już od ośmiu lat stop­nio­wo zbli­ża się do Unii. Dzię­ki umo­wie sto­wa­rzy­sze­nio­wej z 2016 roku Ukra­ina wdro­ży­ła już oko­ło 70 proc. unij­nych zasad, norm i stan­dar­dów. Bie­rze udział w wie­lu waż­nych pro­gra­mach unij­nych, takich jak Hory­zont Euro­pa i Era­smus. Ukra­ina to sil­na demo­kra­cja par­la­men­tar­na. Ma dobrze funk­cjo­nu­ją­cą admi­ni­stra­cję publicz­ną, któ­ra utrzy­mu­je kraj nawet pod­czas tej woj­ny. Refor­ma decen­tra­li­za­cyj­na jest suk­ce­sem (…)” — powie­dzia­ła sze­fo­wa KE.

reklama

Jak doda­ła, obec­nie na Ukra­inie trwa refor­ma admi­ni­stra­cji. Spo­łe­czeń­stwo oby­wa­tel­skie Ukra­iny jest aktyw­ne. Sys­tem wybor­czy oka­zał się wol­ny i spra­wie­dli­wy. (…) Sys­tem edu­ka­cji jest dobrze roz­wi­nię­ty; umie­jęt­no­ści cyfro­we i infra­struk­tu­ra są na wyso­kim pozio­mie. Patrząc na gospo­dar­kę: przed wybu­chem woj­ny Ukra­ina mia­ła solid­ny poziom defi­cy­tu na pozio­mie 2 proc. i dłu­gu publicz­ne­go poni­żej 50 proc. Ukra­ina pod­ję­ła już waż­ne kro­ki na dro­dze do sta­nia się w peł­ni funk­cjo­nu­ją­cą gospo­dar­ką ryn­ko­wą, zdol­ną do inte­gra­cji z jed­no­li­tym ryn­kiem UE” — wskazała.

Jej zda­niem Ukra­ina zaszła dale­ko w two­rze­niu insty­tu­cji nie­zbęd­nych do sku­tecz­ne­go funk­cjo­no­wa­nia sądow­nic­twa. “Nale­ży teraz sku­pić się na przy­spie­sze­niu wybo­ru sędziów Try­bu­na­łu Kon­sty­tu­cyj­ne­go, a tak­że człon­ków Naczel­nej Rady Sądow­nic­twa” — wskazała.

Prze­ka­za­ła też, że Ukra­ina zaszła dale­ko w pro­ce­sie two­rze­nia nie­zbęd­nych orga­nów anty­ko­rup­cyj­nych. W opi­nii von der Ley­en kraj musi obec­nie skon­cen­tro­wać się na mia­no­wa­niu nowe­go sze­fa pro­ku­ra­to­rów anty­ko­rup­cyj­nych i nowe­go dyrek­to­ra anty­ko­rup­cyj­ne­go biu­ra śled­cze­go. “Orga­ny anty­ko­rup­cyj­ne powin­ny zacząć w peł­ni dzia­łać” — podkreśliła.

Jak doda­ła, Ukra­ina przy­ję­ła odważ­ną usta­wę wymie­rzo­ną w oli­gar­chów. “W rze­czy­wi­sto­ści jest to jedy­ny kraj Part­ner­stwa Wschod­nie­go, któ­ry to zro­bił. Teraz cho­dzi o wdro­że­nie (uchwa­lo­ne­go pra­wa — PAP). W kwe­stii praw pod­sta­wo­wych Ukra­ina zasto­so­wa­ła się do 80 proc. zale­ceń Komi­sji Wenec­kiej (Rady Euro­py)” — wskazała.

Komi­sja Euro­pej­ska zare­ko­men­do­wa­ła w pią­tek przy­zna­nie rów­nież Moł­da­wii sta­tu­su pań­stwa kan­dy­du­ją­ce­go do Unii Europejskiej.

“Jeże­li cho­dzi o Moł­da­wię, Komi­sja Euro­pej­ska stwier­dza, że kraj ten ma solid­ne pod­sta­wy do osią­gnię­cia sta­bil­no­ści insty­tu­cji gwa­ran­tu­ją­cych demo­kra­cję, pra­wo­rząd­ność, pra­wa czło­wie­ka oraz posza­no­wa­nie i ochro­nę mniej­szo­ści, (moł­daw­ska) poli­ty­ka makro­eko­no­micz­na była pro­wa­dzo­na racjo­nal­nie i poczy­nio­no postę­py we wzmac­nia­niu sek­to­ra finan­so­we­go i oto­cze­nia biz­ne­so­we­go, ale klu­czo­we refor­my gospo­dar­cze nadal nie zosta­ły pod­ję­te. Kraj ten stwo­rzył solid­ną pod­sta­wę do dal­sze­go dosto­so­wa­nia do dorob­ku praw­ne­go UE” — powie­dzia­ła von der Leyen.

“Na tej pod­sta­wie Komi­sja zale­ca, aby Moł­da­wii dać per­spek­ty­wę człon­ko­stwa w Unii Euro­pej­skiej. Nale­ży jej przy­znać sta­tus kan­dy­da­ta przy zało­że­niu, że w wie­lu obsza­rach zosta­ną pod­ję­te kro­ki” — dodała.

KE zale­ci­ła też przy­zna­nie Gru­zji per­spek­ty­wy euro­pej­skiej, ale bez sta­tu­su pań­stwa kan­dy­du­ją­ce­go do UE. Może to nastą­pić dopie­ro wte­dy, gdy kraj ten roz­wią­że kil­ka prio­ry­te­to­wych kwe­stii — podkreśliła.

Komi­sja Euro­pej­ska oce­nia, że Gru­zja dys­po­nu­je fun­da­men­ta­mi umoż­li­wia­ją­cy­mi osią­gnię­cie sta­bil­no­ści insty­tu­cji gwa­ran­tu­ją­cych demo­kra­cję, pra­wo­rząd­ność, pra­wa czło­wie­ka oraz posza­no­wa­nie i ochro­nę mniej­szo­ści, nawet jeśli ostat­nie wyda­rze­nia osła­bi­ły postę­py w kra­ju. Osią­gnę­ła dobry sto­pień sta­bil­no­ści makro­eko­no­micz­nej i ma solid­ne osią­gnię­cia w zakre­sie poli­ty­ki gospo­dar­czej i sprzy­ja­ją­ce oto­cze­nie biz­ne­so­we, ale potrzeb­ne są dal­sze refor­my, aby popra­wić funk­cjo­no­wa­nie jej gospo­dar­ki ryn­ko­wej. Ogól­nie rzecz bio­rąc, Gru­zja stwo­rzy­ła solid­ną pod­sta­wę do dal­sze­go dosto­so­wa­nia do dorob­ku praw­ne­go UE” — powie­dzia­ła von der Leyen.

“Na tej pod­sta­wie Komi­sja zale­ca, aby Gru­zja otrzy­ma­ła per­spek­ty­wę człon­ko­stwa w Unii Euro­pej­skiej. Nale­ży jej przy­znać sta­tus kan­dy­da­ta, gdy zaj­mie się kil­ko­ma prio­ry­te­ta­mi” — dodała.

Z Bruk­se­li Łukasz Osiń­ski i Artur Cie­cha­no­wicz (PAP)

mj/