Przewodnik przygotowywany przez Ambasadę Ukrainy w Polsce, ma pomóc ukraińskim obywatelom przebywającym na terenie RP w radzeniu sobie z potencjalnymi aktami agresji, mową nienawiści lub wrogością. Projekt jest w fazie tworzenia i ma być wkrótce opublikowany.
Poradnik jest inicjatywą Ambasady Ukrainy, a konkretnie zapowiedział go ambasador Wasyl Bodnar. Dokument powstaje we współpracy z polskimi instytucjami, przedstawicielami polskiego wymiaru sprawiedliwości oraz policji. Oficjalnie przewodnik ma na celu edukację Ukraińców na temat ich praw i sposobów obrony “przed rosnącą falą nienawiści oraz aktami agresji”. Ma pokazywać, krok po kroku, jak reagować na takie sytuacje, w tym “jak donosić o incydentach służbom” i korzystać z polskiego systemu prawnego.
Ambasador Bodnar podkreślił, że wielu Ukraińców nie zna dobrze swoich praw w Polsce, co czyni ich bardziej podatnymi na ataki. Poradnik jest odpowiedzią na zmieniające się nastawienie części polskiego społeczeństwa wobec przywilejów przyznanych Ukraińcom po agresji Rosji na Ukrainę w 2022 roku, w tym na dyskusje o obciążeniu systemu socjalnego, zdrowia czy edukacji.
Szczegóły treści nie są jeszcze w pełni ujawnione, ale wiadomo, że będzie to praktyczny przewodnik z instrukcjami jak rozpoznawać i dokumentować akty nienawiści lub agresji. Poradnik nie jest skierowany wyłącznie do uchodźców wojennych, ale do wszystkich ukraińskich obywateli w Polsce – szacunkowo ponad 2 miliony osób.
Projekt budzi spore kontrowersje, Paweł Usiądek z Konfederacji i Ruchu Narodowego nazwał go “instrukcją donoszenia na Polaków”, argumentując, że tworzy narrację, w której Polacy są przedstawiani jako zagrożenie, a cudzoziemcy otrzymują specjalne wsparcie instytucjonalne.
Podkreślił, że uzasadniona krytyka polityki migracyjnej (np. koszty dla budżetu) nie powinna być mylona z “mową nienawiści”, i ostrzega przed ryzykiem napięć społecznych, porównując sytuację do problemów w Wielkiej Brytanii, gdzie obawy przed oskarżeniami o rasizm hamowały działania policji.
