Sza­now­ni Pań­stwo, kon­ty­nu­uje­my nasz cykl ujaw­nia­nia mate­ria­łów rezy­den­tu­ry wywia­du PRL w Kana­dzie. Część z nich pocho­dzi z nie­daw­no odtaj­nio­ne­go zbio­ru zastrze­żo­ne­go. Mate­ria­ły te są pozy­ski­wa­ne w ramach pro­wa­dzo­ne­go przez nasz tygo­dnik pro­gra­mu badaw­cze­go w IPN „Polo­nia i jej korze­nie”. Zacho­wa­no ory­gi­nal­ną pisownię.


Pod­le­ga zwro­to­wi do Cen­tra­li następ­nym kurierem

Taj­ne Spec. Znaczenia

Egz. nr 1

Instruk­cja Nr 6/G/88 

z dnia 1988.10.13

dla „Var­da­ra”

Doty­czy: „Dryf”

        Uzy­skaj­cie publi­ka­cję „Dry­fa” w tygo­dni­ku „Bisu­ness” powię­co­ną „joint ven­tu­res” w Pol­sce – zain­te­re­so­wa­ni jeste­śmy Waszą oce­ną mery­to­rycz­ną pozio­mu w/w gaze­ty oraz skła­du jej redak­cji. Uwa­ża­my, że kon­takt z „Dry­fem” war­to pod­trzy­mać – na uwa­gę zasłu­gu­je rów­nież roz­po­zna­nie moż­li­wo­ści wywia­dow­czych jego żony /pracować ma w fir­mie tech­no­lo­gicz­nej na tere­nie Montrealu/.

        Z ana­li­zy akt pasz­por­to­wych wyni­ka, że „Dryf” przed wyjaz­dem z Pol­ski miał wykształ­ce­nie pod­sta­wo­we, zatrud­niał się m.in. jako muzyk w zespo­le „Bajm”.

        Jego żona mia­ła wykształ­ce­nie śred­nie, nie pra­co­wa­ła zawo­do­wo. O ile doj­dzie do bliż­sze­go kon­tak­tu z w/wym., roz­po­znaj­cie ich aktu­al­ną sytu­ację mate­rial­ną, zawo­do­wą, pre­zen­to­wa­ną posta­wę poli­tycz­ną, sto­su­nek do Pol­ski etc.

Doty­czy: „Cor­so”

        Pro­si­my o poin­for­mo­wa­nie o aktu­al­nym sta­nie kon­tak­tów z „Cor­so” (odręcz­ny dopi­sek na mar­gi­ne­sie: „Fent”), a tak­że sytu­acji finan­so­wo-han­dlo­wej jego firmy.

Doty­czy: „Kimi”

        Infor­ma­cja prze­sła­na depe­szą świad­czy o zwięk­sza­niu się moż­li­wo­ści wywia­dow­czych figurantki.

        Pro­si­my o ich dal­sze roz­po­zna­wa­nie, w kon­tek­ście nie­kon­wen­cjo­nal­nych metod roz­wią­zy­wa­nia pro­ble­mów zadłu­że­nia oraz spraw zwią­za­nych z człon­ko­stwem w MFW i BŚ w świe­tle włą­cza­nia nasze­go kra­ju do gru­py wło­skiej, w ramach w/wymienionych organizacji.

        Aktu­al­ny pozo­sta­je nadal pro­blem wpły­wu utwo­rze­nia zjed­no­czo­ne­go ryn­ku Wspól­no­ty Euro­pej­skiej do 1992 r. na sto­sun­ki gospo­dar­cze i poli­tycz­ne KS /w tym głów­nie PRL/ z wyso­ko­ro­zwi­nię­ty­mi kra­ja­mi kapitalistycznymi.

        Inte­re­su­ją nas rów­nież pro­po­zy­cje dzia­łań, któ­re PRL i pozo­sta­łe KS powin­ny ex-ante pod­jąć, aże­by unik­nąć nega­tyw­nych następstw w/w integracji.

G. Jarec­ki

***

Toron­to, 1989.11.22

TAJNE

Egz. poj.

NOTATKA

dot. zmian kadro­wych w kon­su­la­cie i DALIMPEX’ie

        W wyni­ku tego­rocz­nych rota­cji nastą­pi­ły poni­żej wyszcze­gól­nio­ne zmia­ny w obsa­dzie personalnej:

KONSULATU

na miej­sce po EUGENIUSZU MATYJASZKIEWICZU przybyli

– kon­sul WIESŁAW OSUCHOWSKI,.

żona URSZULA OSUCHOWSKA, 

syn PAWEŁ OSUCHOWSKI,

zam (…) w Toronto

– vice kon­sul WŁADYSŁAW BURY, 

żona CZESŁAWA BURY, ur.

cór­ka EWA BURY, ur. 

zam. (…) Mississauga

na miej­sce po kie­row­cy inten­den­cji przybyli:

– JAN TABOR, 

żona HANNA TABOR, 

obo­je zamiesz­ka­li w budyn­ku Konsulatu

        W dniu 3 grud­nia 1989 r. do Kon­su­la­tu na dodat­ko­wy etat przy­być ma:

– KRZYSZTOF SMYK z żoną i 2 dzie­ci (zna­ny w PIONIE „B” (roz­pra­co­wa­nie cudzo­ziem­ców — red.))

        Pro­szę o wszech­stron­ne spraw­dze­nia WIESŁAWA TABORA pod kątem moż­li­wo­ści ich ope­ra­cyj­ne­go wyko­rzy­sta­nia – szcze­gól­nie zain­te­re­so­wa­ny jestem JANEM TABOREM.

DALIMPEX – przybyli

– BOGDAN GLEINERT, zam. (…) Mississauga

żona RENATA, 2 synów RAFAŁ (13), PIOTR (7), peł­ni funk­cje 2‑cy dyrektora

– PAWEŁ TOKAREK (b.b.d) – han­dlo­wiec na miej­scu SOBOLI, żona IWONA

– KAROL POPIEL, zam. (…) Mississauga

w/w przy­był na miej­sce LIBOLDA, K. Popiel jest dłu­go­let­nim dyrek­to­rem POLARU‑u we Wro­cła­wiu, żona MIROSŁAWA, cór­ka MONIKA (18)

        Pro­szę o spraw­dze­nie i infor­ma­cje o ew. moż­li­wo­ściach ich ope­ra­cyj­ne­go wykorzystania.

„Ugis”

25.11.80 „Var­dar”

***

Nada­ny 89.11.12 z OTTAWY

T A J N E

SPEC. ZNACZENIA

Czy­nie­nie odpi­sów wzbronione

Egz. nr 2

SZYFROGRAM NR 10451

PILNY

/JAR – K. B/.

        Uzy­skał of. „UGIS S” od „SITAK”. Przy­jął i napi­sał of. „VARDAR” 13 bm.

        W związ­ku z wizy­tą Wałę­sy w Toron­to ści­słe kie­row­nic­two Kon­gre­su Polo­nii Kana­dyj­skiej /Orłowski, Sadowski/ przy­go­to­wa­ło memo­ran­dum na temat pra­cy pol­skich pla­có­wek w Toron­to. A przede wszyst­kim kon­su­la­tu /z poda­niem skła­du per­so­nal­ne­go, przy­go­to­wa­nia zawo­do­we­go, pocho­dze­nia pra­cow­ni­ków tj. z MSZ czy innych insty­tu­cji, sto­sun­ku do peten­tów i zmian zacho­dzą­cych w Pol­sce. Memo­ran­dum ma być wrę­czo­ne Wałęsie.

/-/ VARDAR

***

War­sza­wa, 1989.03.30

T A J N E

Egz. nr 1

NACZELNIK WYDZIAŁU X DEP. I MSW

Tow. ppłk Gro­mo­sław CZEMPIŃSKI

        W załą­cze­niu prze­sy­łam, do wia­do­mo­ści i ewen­tu­al­ne­go wyko­rzy­sta­nia, kopię rapor­tu ze spo­tka­nia z K.O. krypt. „RAY”, dot. sytu­acji w spół­ce „DALIMPEX” w Montrealu.

Z‑CA NACZELNIKA WYDZIAŁU II DEP. I MSW

mjr Miro­sław HYTRYN

RAPORT

        (…) W trak­cie ostat­nie­go poby­tu w Pol­sce E. FEIGINA, któ­ry jest kana­dyj­skim wice­dy­rek­to­rem spół­ki „DALIMPEX” w Mont­re­alu, pochwa­lił się „R”, będąc pod wpły­wem alko­ho­lu, że utrzy­mu­je bar­dzo bli­skie kon­tak­ty z amba­sa­do­rem BARTOSZKIEM. Odwie­dza­ją się pry­wat­nie i jak stwier­dził, owi­nął sobie amba­sa­do­ra wokół palca. 

        Układ ten potwier­dził „RAY’owi” rad­ca han­dlo­wy z Mont­re­alu – KALINOWSKI, któ­ry skar­żył się, że amba­sa­dor zawsze ma czas dla FEIGINA a jego potra­fi nie przy­jąć na roz­mo­wę. Wg KALINOWSKIEGO FEIGIN zapra­sza amba­sa­do­ra na róż­ne impre­zy, obia­dy w klu­bach żydow­skich, za któ­re pła­ci. Aktu­al­nie FEIGIN przy­go­to­wu­je wspól­ną z amba­sa­do­rem podróż do pro­win­cji zachod­nich. Ma ona mieć na celu pro­mo­cję nasze­go han­dlu co wyda­je się w przy­pad­ku amba­sa­do­ra mało uzasadnione.

        FEIGIN jest usta­lo­nym od lat współ­pra­cow­ni­kiem KSS (od red. – kana­dyj­skie służ­by spe­cjal­ne), kon­tro­lu­ją­cym naszych pra­cow­ni­ków w „Dalim­pe­xie” i innych pla­ców­kach. Jest tak­że spo­krew­nio­ny z wyso­kim funk­cjo­na­riu­szem byłe­go MBP Ana­to­lem FEIGINEM.

        E. FEIGIN pochwa­lił się, że ma dosko­na­łe roze­zna­nie, kto jest kim w naszych pla­ców­kach w Kana­dzie. Wymie­nił nazwi­sko nasze­go rezy­den­ta jako pra­cow­ni­ka SB. Stwier­dził też, że były kon­sul gene­ral­ny w Mont­re­alu J. KARSKI jest pocho­dze­nia żydow­skie­go i w prze­szło­ści nosił inne nazwi­sko. Wg FEIGINA jest on tak­że pra­cow­ni­kiem SB (praw­do­po­dob­nie jest on współ­pra­cow­ni­kiem Zarzą­du II Szta­bu Generalnego).

        Z dru­giej stro­ny, w trak­cie ostat­niej byt­no­ści w kra­ju FEIGIN dawał „RAY’owi” do zro­zu­mie­nia, że ma w Pol­sce kon­tak­ty „TOP SECRET” z bli­żej nie­okre­ślo­ny­mi oso­ba­mi na wyso­kim szcze­blu. „RAY” zro­zu­miał, że cho­dzi tu o kon­tak­ty w MSW.

        Dalej „RAY” poin­for­mo­wał, że dowie­dział się od pra­cow­ni­ka „RYBEXU”, któ­ry powró­cił do kra­ju, iż pra­cow­nik spół­ki „Dalim­pex” w Mont­re­alu – KRAJEWSKI, wie­czo­ra­mi „dora­bia” pra­cu­jąc w restau­ra­cji jako kel­ner. „ROY” zwró­cił uwa­gę na zagro­że­nie wyni­ka­ją­ce z Tego faktu.

        „ROY” nawią­zał do odmo­wy wizy kana­dyj­skiej. Stwier­dził ponow­nie, iż jego zda­niem moto­rem tej decy­zji były dzia­ła­nia FEIGINA i dyrek­to­ra „Dalim­pe­xu” – WZIĘTKA. Pod­staw do jej odmo­wy nie było. FEIGIN w roz­mo­wie nawią­zał sam do tego tema­tu, tłu­ma­cząc się bez pyta­nia, że nie miał z odmo­wą nic wspólnego.

        Zda­niem „R” duet FEIGIN – WZIĘTEK nie był zain­te­re­so­wa­ny jego przy­jaz­dem, tak jak nie są zain­te­re­so­wa­ni przy­jaz­dem kogo­kol­wiek. Gdy poin­for­mo­wał WZIĘTKA, bawią­ce­go aktu­al­nie w kra­ju, że jest kolej­ny kan­dy­dat. W. nie zna­jąc nawet jego nazwi­ska stwier­dził, że kate­go­rycz­nie się temu sprze­ci­wia, nie potrze­bu­je niko­go i nikt z nim tej spra­wy nie uzgad­niał. Pro­sił „R” aby tak­że jego sta­no­wi­sko prze­ka­zał do kadr „DAL’u”, co też „R” uczy­nił. Zda­niem „R”, WZIĘTEK robi drob­ne kan­ty i nie chce kolej­ne­go świad­ka. WZIĘTEK w Łodzi budu­je wil­lę dla cór­ki oraz dom na swo­jej dział­ce – co zda­niem „R” prze­kra­cza moż­li­wo­ści finan­so­we pra­cow­ni­ka han­dlu zagranicznego.

        Na tym w zasa­dzie spo­tka­nie zakoń­czy­łem. „RAY” wspo­mniał o pla­nach fir­my koope­ra­cji z Izra­elem i ZSRR – są to dopie­ro wstęp­ne dzia­ła­nia. Będzie o tym infor­mo­wał, o ile zaist­nie­ją inte­re­su­ją­ce ope­ra­cyj­nie elementy.

U W A G I:

        – mając na uwa­dze, że „R” może się kie­ro­wać nie tyl­ko inte­re­sem fir­my ale tak­że nie­chę­cią do WZIĘTKA i FEIGINA uwa­żam jed­nak za celo­we prze­ka­zać kopię niniej­sze­go rapor­tu do pio­nu „K”, w któ­re­go zain­te­re­so­wa­niu znaj­du­je się FEIGIN oraz cało­kształt spraw zwią­za­nych z sytu­acją w „Dalim­pe­xie”;

        – infor­ma­cja dot. związ­ku FEIGINA z amba­sa­do­rem wyma­ga potwier­dze­nia przez rezy­den­tu­rę. O ile jest praw­dzi­wa, celo­wym było­by zwró­cić uwa­gę tow. BARTOSZKA na oso­bę FEIGINA i rolę jaką speł­nia on dla KSS (red. – kana­dyj­skie służ­by specjalne);

        – celo­wym było­by tak­że wyja­śnie­nie przy­pad­ku KRAJEWSKIEGO i ewen­tu­al­ne odwo­ła­nie go do kra­ju o ile fakt jego pra­cy w restau­ra­cji ma miejsce;

        – zda­niem „R” nale­ża­ło­by dopro­wa­dzić do wysła­nia FEIGINA na eme­ry­tu­rę do cze­go kwa­li­fi­ku­je go wiek i wysłu­ga lat i co było­by zgod­ne z kana­dyj­ski­mi prze­pi­sa­mi. Utrud­ni­ło­by to KSS roz­pra­co­wa­nie pra­cow­ni­ków naszych pla­có­wek w Kanadzie.

ST. INSPEKTOR WYDZIAŁU II DEP. I MSW

mjr Andrzej WóJCICKI

***

TAJNE

SZYFROGRAM Nr 71/1

z Toron­to  4.1.88

Pil­ne

Tow. Winiec­ki

Tow. Pałasz depe­szą nr 1 z 2 bm. podaje:

        W noc syl­we­stro­wą w cza­sie trwa­nia zaba­wy w kon­su­la­cie z punk­tu obser­wa­cyj­ne­go po dru­giej stro­nie uli­cy prze­sy­ła­ne były sil­ne wiąz­ki pro­mie­ni lase­ro­wych, w szy­bie zewnętrz­nej jest otwór o kształ­cie owal­nym o prze­kro­ju oko­ło 1 cm.

        Przy­pusz­cza­my, że jest to laser bo kształt otwo­ru jest bar­dzo regu­lar­ny. Następ­na szy­ba nie zosta­ła uszko­dzo­na. Spo­rzą­dzi­my zdję­cie i prze­ka­że­my do oce­ny kurierem.

***

Data wpły­wu 89.01.23

godzi­na 20.00

T A J N E

SPEC. ZNACZENIA

Czy­nie­nie odpi­sów wzbronione

Szy­fro­gram Nr 667

nada­ny z Ottawy

JAR – K.

        W dniu 21 bm. zapo­zna­łem się z kopią notat­ki, któ­rą „Gospo­darz” z Toron­to prze­słał do Dep. Łącz­no­ści MSZ w spra­wie otwo­ru w szy­bie salo­nu urzę­du. „G” suge­ro­wał, że powsta­ła ona  w wyni­ku stru­mie­nia pro­mie­ni lase­ro­wych. Na pod­sta­wie ana­li­zy foto­gra­fii otwo­ru /sprawę kon­sul­to­wa­łem z rezy­den­tem II Zarządu/ nale­ży wyklu­czyć uży­cie lase­ra. Otwór naj­praw­do­po­dob­niej spo­wo­do­wał pocisk wystrze­lo­ny z bro­ni małokalibrowej.

        Szcze­gó­ło­wy raport naj­bliż­szym kurierem.

/-/ VARDAR