Co podać na wiel­ka­noc­nym sto­le? Jaj­ka, jaj­ka, oraz jaj­ka, te świę­co­ne w for­mie pisa­nek któ­ry­mi dzie­li­my się z bli­ski­mi i te przy­go­to­wa­ne na wie­le spo­so­bów jako dania świa­tecz­ne. Choć na Wiel­ka­noc ser­wu­je się tra­dy­cyj­ne potra­wy wiel­ka­noc­ne, to jed­nak corocz­nie sta­je­my przed dyle­ma­tem zwia­za­nym z ich wybo­rem. Na szczę­ście pod­czas Świąt Wiel­ka­no­cy, nie trze­ba przy­go­to­wy­wać 12 potraw, jak ma to miej­sce pod­czas Wigi­lii wystar­czy kil­ka tych naj­bar­dziej ulu­bio­nych dań.

        Jak naka­zu­je tra­dy­cja, nadej­ście Wiel­ka­no­cy wyma­ga poda­nia potraw świą­tecz­nych, któ­re są cha­rak­te­ry­stycz­ne dla tego okre­su. Świę­ta Wiel­kiej Nocy wystę­pu­ją na przed­nów­ku, po poście, dla­te­go też wiel­ka­noc­ne spe­cja­ły zja­da­ne są z ogrom­nym sma­kiem i ape­ty­tem. Moż­na wte­dy zaser­wo­wać swoj­skie wyro­by mię­sne, bez któ­rych nie wyobra­ża­my sobie świąt. Oczy­wi­ście poza jaj­ka­mi i wypie­ka­mi, ist­nie­ją też deli­cje wiel­ka­noc­ne, któ­rych nie może zabrak­nąć na stole.

TRADYCYJNE POTRAWY WIELKANOCNE

Reklama

bia­ła kieł­ba­sa; żurek (ewen­tu­al­nie zupa chrza­no­wa lub barszcz bia­ły); jaj­ka na róż­ne spo­so­by; chleb ze świę­con­ki; domo­wej robo­ty schab, szyn­ka, kieł­ba­sy, pasz­te­ty, dro­bio­we rolad­ki z jaj­kiem; mię­so w gala­re­cie, śle­dzie w sałat­kach i sosach.

TRADYCYJNE WYPIEKI WIELKANOCNE

tra­dy­cyj­na bab­ka wiel­ka­noc­na, keks z baka­lia­mi; wie­niec droż­dżo­wy; mazu­rek (naj­le­piej ude­ko­ro­wa­ny kaj­ma­kiem), ser­nik; mako­wiec; pas­cha; miodownik.

SPOSOBY PRZYRZĄDZANIA JAJEK WIELKANOCNYCH:

jaj­ka fasze­ro­wa­ne (z pie­czar­ka­mi, z pie­trusz­ką, zio­ła­mi); pasta jajecz­na z łososiem;

kotle­ty z jaj­kiem; sałat­ka z tuń­czy­kiem oraz jaj­kiem; jaj­ka z chrza­nem i majonezem.

        Pro­po­zy­cja pierw­sza to obo­wiaz­ko­wa pozy­cja na stole.

GALARETA Z KURCZAKIEM, GROSZKIEM I JAJKIEM

        ten prze­pis zna chy­ba każ­dy bo, gala­re­ta z kur­cza­kiem to uwiel­bia­ne danie

Nie­du­ża pierś z kurczaka

        Warzy­wa: gro­szek, kuku­ry­dza, małe różycz­ki bro­ku­łów, natka, marchewka

        Jajo ugo­to­wa­ne na twar­do, 3–4 szklan­ki bulio­nu warzyw­ne­go, Zie­le angiel­skie, listek lau­ro­wy, Żela­ty­na (ilość uza­leż­nio­na od obję­to­ści bulio­nu – zgod­nie z prze­pi­sem na opakowaniu)

Kur­cza­ka i mar­chew­kę włóż do bulio­nu i zago­tuj. Dodaj zie­le angiel­skie i listek lau­ro­wy. Pod koniec goto­wa­nia dodaj tak­że bro­ku­ły. Gdy warzy­wa i mię­so będą mięk­kie, odcedź je z wywa­ru — pieprz i listek wyrzuć. Żela­ty­nę roz­rób według prze­pi­su na opa­ko­wa­niu. Dodaj do bulio­nu i jesz­cze raz całość zago­tuj. Warzy­wa i kur­cza­ka potnij na małe kawał­ki Na dno mise­czek lub fore­mek ukła­daj pokro­jo­ne na pla­ster­ki jaj­ko, kuku­ry­dzę, kur­cza­ka, pozo­sta­łe warzy­wa.  Na koniec zalej warzy­wa wystu­dzo­nym bulio­nem – włóż do lodów­ki i pocze­kaj, aż stężeje.

JAJKA FASZEROWANE PASTĄ ŁOSOSIOWĄ (ryb­ną)

6 jajek ugo­to­wa­nych na twardo

100 g łoso­sia wędzo­ne­go na zim­no, bez skór­ki (może być makre­la, lub tuńczyk)

4 łyż­ki majo­ne­zu, szczy­pio­rek-deko­ra­cja, pieprz, sól do sma­ku, (chi­li opcjo­nal­nie, pasta na ostro)

        Ugo­to­wa­ne na twar­do jaj­ka obrać ze sko­ru­pek, naciąć i deli­kat­nie wyjąć żółt­ka. Łoso­sia lub inną rybę roz­drob­nić widel­cem, dodać ugo­to­wa­ne żółt­ka, posie­ka­ny szczy­pio­rek oraz majo­nez. Dodać pieprz i sól do sma­ku. (Uwa­ga! Ryby wędzo­ne bywa­ją sło­ne same w sobie). Zmik­so­wać na gład­ką pastę. Wypeł­nić nią zagłę­bie­nia w łódecz­kach z bia­łek. Schło­dzić. Ude­ko­ro­wać szczy­pior­kiem. Opró­szyć papry­ką mie­lo­ną. Gotowe.

        Pro­po­zy­cja trze­cia to tra­dy­cyj­na wędli­na do poda­nia na wiel­ka­noc­ny stół, czy­li schab pokro­jo­ny w pla­stry, szyn­ka i pasz­tet na pól­mi­sku w wia­nusz­ku świę­co­nych jaj. Do tego chrzan, ćwi­kła, sos tatar­ski, sałat­ka jarzy­no­wa, co kto lubi. A na cie­pło pole­cam rusty­kal­ne danie

BIAŁA KIEŁBASA NA STYL LITEWSKI ( kresowy)

        Bia­łą cebu­lę kro­imy w piór­ka , prze­sma­ża­my na zło­ty kolor. Ugo­to­wa­ną (np. w żur­ku) gorą­cą bia­łą kieł­ba­sę deko­ru­je­my prze­sma­żo­ną cebu­lą i poda­je­my z ostrą musz­tar­dą. Jako doda­tek krom­ka świe­że­go dobre­go chle­ba, z chru­pią­cą skór­ką. Gotowe.

        Pro­po­zy­cja czwar­ta to WIELKANOCNY ŻUR goto­wa­ny według rodzin­nej recep­tu­ry, jest nie­wąt­pli­wie naj­bar­dziej tra­dy­cyj­nym daniem. Poda­wa­ny sta­ro­daw­nie z kop­cem ziem­nia­cza­ne­go piu­re, lub ziem­nia­ka­mi (kost­ka) i z kawał­ka­mi bia­łej kieł­ba­sy. Żur z kiszo­ne­go ziar­na żyt­nie­go jest od lat kró­lem wiel­ka­noc­ne­go stołu.

Pro­po­zy­cja pią­ta to pieczyste

PIECZONY DRÓB Z ŻURAWINOWYM POWIDŁEM. Jest to naj­bar­dziej eks­klu­zyw­ny akcent wiel­ka­noc­ne­go obia­du, bez wzglę­du na to jaki ptak będzie upie­czo­ny czy to indyk czy gęś lub dorod­ny kur­czak poda­ny z pie­czo­ny­mi ziem­nia­ka­mi, żura­wi­ną i surów­ka­mi będzie daniem królewskim.

        Tusz­kę gęsi gotu­je­my w oso­lo­nej wodzie przez 15–20 minut.

        Po wyję­ciu i ostu­dze­niu gęś osu­sza­my ręcz­ni­kiem papie­ro­wym. Do środ­ka gęsi wsy­pu­je­my sól, zia­ren­ka pie­przu i maje­ra­nek, pokro­jo­ne na dowol­ne ćwiart­ki jabł­ka razem z obier­ka­mi i gniaz­da­mi nasien­ny­mi. Miód i wino mie­sza­my, poło­wę wle­wa­my do środ­ka gęsi na jabł­ka i zapi­na­my meta­lo­wy­mi wyka­łacz­ka­mi lub zaszy­wa­my bez­barw­nym szpa­ga­tem. Gęś wsta­wia­my do pie­kar­ni­ka nagrza­ne­go do tem­pe­ra­tu­ry 190 st.C z nasta­wio­ną funk­cją ter­mo­obie­gu i pie­cze­my do momen­tu zru­mie­nie­nia się skór­ki czy­li oko­ło 30–40 minut. Gdy gęś będzie rumia­na, tem­pe­ra­tu­rę w pie­kar­ni­ku zmniej­sza­my do 150 st.C i pie­cze­my oko­ło 3 godzin. Indy­ka dłu­żej, kur­cza­ka krócej.

        W trak­cie pie­cze­nia pamię­taj o dość czę­stym pole­wa­niu pta­ka wytwo­rzo­nym pod­czas pie­cze­nia sosem. Na oko­ło pół godzi­ny przed koń­cem pie­cze­nia gęś pole­wa­my pozo­sta­łą mie­szan­ką mio­du z winem.

        Zapra­szam zatem do pie­lę­gno­wa­nia tra­dy­cji, tym bar­dziej że pol­ska tra­dy­cja cele­bro­wa­nia świąt nale­ży do naj­bo­gat­szych w swie­cie. Smacz­ne­go i Weso­łych Świąt.

Bogu­sław Sypień